---

---

Düýn, 2025-nji ýylyň 18-nji noýabrynda Russiýanyň Patriz Lumumba Halk dostluk uniwersitetinde (RUDN uniwersiteti) “Siwilizasiýanyň durnukly ösüşi üçin hyzmatdaşlyk, ylym, bilim we tehnologiýa. GDA ýurtlarynyň 17 DÖM-a barýan ýoly: toplumlaýyn çemeleşme.” atly halkara ylmy konferensiýa açyldy. Maslahat, GDA-nyň agza ýurtlary üçin ileri tutulýan ugurlar, meseleler we kynçylyklar, mümkin tendensiýalar we ösüş ugurlaryny ara alyp maslahatlaşmak we durnukly ösüş üçin global maksatlar barada habardarlygy ýokarlandyrmak üçin hünärmenleri we ýaş alymlary birleşdirmegi maksat edinýär.

Bu, RUDN uniwersitetiniň Durnukly ösüş maksatlary boýunça halkara ylmy konferensiýasyny dördünji gezek geçýar. Ara alnyp maslahatlaşylan temalaryň ýerliklidigini göz öňünde tutup, bu çäre her ýyl 60 ýurtdan 1500-den gowrak gatnaşyjyny özüne çekýär. Bu ýyl, guramaçylaryň çakylygy boýunça «Tebigy Kuwwat» jemgyýetçilik birleşiginiň kärhanasynyň başlygy Berkeli Ataýew onlýan-görnüşde işe gatnaşdy we “Türkmenistanda howanyň üýtgemeginiň netijeleri” atly prezentasiýa bilen çykyş etdi. B.Ataýewiň çykyşy, «Biosfera» mowzugyna bagyşlanan konferensiýanyň ikinji gününde 2-nji sessiýanyň çäginde “GDA agza ýurtlarda az uglerodly ösüş syýasaty üçin geljegi uly ugurlar” meýilleşdirildi.

Öz çykyşynda Türkmenistanyň howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly kanuny esaslaryny gysgaça ara alyp maslahatlaşdy; howanyň üýtgemeginiň tebigy baýlyklara, ykdysadyýete we Türkmenistandaky gowşak toparlara täsiri; gaýtadan dikeldilýän energiýa pudagyny özgertmek; we ýerli we sebit derejesinde howa we daşky gurşaw meselelerini çözmekde tejribe alyşmak.

Maslahatyň her güni, aýry-aýry otaglar we bölümler bilen aýratyn tema açyldy. Maslahatyň üçünji güni, 20-nji noýabr, «Ykdysadyýet, syýasat, kanun, hyzmatdaşlyk» mowzugyna bagyşlanýar, soňky gün 21-nji noýabr bolsa «Jemgyýet» mowzugyna bagyşlanýar.

RUDN uniwersiteti ýaş alymlaryň, kompaniýanyň ýolbaşçylarynyň, hökümet wekilleriniň we durnukly ösüş, daşky gurşaw, durmuş we bilelikdäki dolandyryş boýunça hünärmenleriň arasynda tejribe alyşmak üçin iş platformasy bolup hyzmat edýär. Gatnaşanlar BMG-nyň 17-nji Durnukly Ösüş Maksatlaryna ýetmek üçin ylmy, akademiki we sosial taýdan möhüm taslamalary durmuşa geçirmek üçin bilimlerini we tejribelerini paýlaşýarlar.

---

Berkeli Ataýew.

---

---

9-njy aprelde Aşgabatda Türkmenistanyň Tebigaty Goramak Jemgyýeti (TTGJ), Tebigy Kuwwat jemgyýetçilik birleşiginiň kärhanasy we we Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Germaniýa Gaznasy tarapyndan bilelikde guralan «Global howanyň üýtgemegi şertlerinde Merkezi Aziýada daşky gurşaw meseleleri» atly jemleýji maslahat geçirildi.

Birinjisi Türkmenabatda geçirildi, oňa döwlet edaralaryndan, Lebap welaýatynyň we Türkmenabat şäheriniň häkimliklerden, welaýatdaky döwlet tebigat goraghanalaryndan, jemgyýetçilik guramalaryndan we TTGJ-iň agzalary jemi 25 wekili gatnaşdy.

Aşgabat maslahatyna daşky gurşaw guramalarynyň, halkara taslamalaryň, jemgyýetçilik guramalarynyň we habar beriş serişdeleriniň 20 wekili gatnaşdy.

«Türkmenistanyň tebigatyny goramak jemgyýeti» jemgyýetçilik guramasynyň başlygy Serdar Allekow we Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Gaznasynyň Sebitleýin Ygtyýarly wekili jenap Andre Algermissen çärä gatnaşyjylara gutlag sözi bilen ýüzlendiler. Maslahatyň myhmanlaryna gatnaşmaga wagtlary üçin minnetdarlyk bildirdiler we işlerinde üstünlik arzuw etdiler. Tebigaty goramak, hususan-da Merkezi Aziýa sebitindäki daşky gurşawyň ýagdaýyny gowulaşdyrmak, Merkezi Aziýa ýurtlarynyň bilim edaralarynda daşky gurşaw biliminiň derejesini ýokarlandyrmak, raýatlaryň arasynda daşky gurşawy habardar etmek we ösdürmek we raýatlary ekologiýa taýdan möhüm kararlar kabul etmek bilen baglanyşykly taslamalary durmuşa geçirmek üçin bilelikdäki çäreleri görmekde möhümdigini bellediler.

Jenap Algermissen «Global howanyň üýtgemegi kontekstinde daşky gurşaw meselelerini çözmekde Germaniýanyň roly» atly çykyşynda Germaniýada kabul edilen howany goramak baradaky kanunyň esasy maksadynyň 2045-nji ýyla çenli Germaniýanyň howasyny bitarap etmekdigini aýtdy. Şonuň üçin gepleşiklere gatnaşmak, tejribe alyşmak we mümkin bolan çözgütleri ara alyp maslahatlaşmak möhümdir.

Ondan soň, «Tebigy Kuwwat» JBK-nyň direktory Berkeli Ataýewiň global ýylylygyň daşky gurşawa ýetirýän täsiri we olary azaltmak üçin zerur çäreler barada çykyş etdi we TTGJ-niň işgäri Merdan Arazmedow, jemgyýetiň howanyň üýtgemegine uýgunlaşmak ugrundaky işleri barada çykyş etdi.

Maslahat, «Türkmenistanyň tebigatyny goramak jemgyýeti» jemgyýetçilik guramasy bilen Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Gaznanyň arasynda düşünişmek we hyzmatdaşlyk Ähtnamana gol çekmek bilen tamamlandy. Taraplar birek-birege hormat goýmagyň nyşany hökmünde gymmatly kitaplar alyşdylar: «Hyzmatdaşlyk köprüleri gurmak: Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Gaznasynyň 30 ýyllygy» we 2 tomdan ybarat «Türkmenistanyň Gyzyl kitaby» türkmen, iňlis we rus dillerinde.

4 günlük resmi saparynyň çäginde Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Gaznanyň wekiliýeti birnäçe ministrlikleriň we döwlet guramalaryň wekilleri bilen duşuşyklar geçirdi.

MAGLUMAT ÜÇIN: 2023-nji ýylyň aprelinde Merkezi Aziýadaky Konrad Adenauer adyndaky Gaznasynyň delegasiýasy, şol döwürde jenap Ronni Heýniň ýolbaşçylygyndaky Merkezi Aziýa üçin Konrad Adenauer adyndaky Gaznasynyň Sebitleýin Ygtyýarly Wekili resmi sapar bilen Türkmenistana bardy. Şeýle hem, sapar wagtynda delegasiýa käbir ministrlikleriniň we döwlet guramalaryň wekilleri bilen duşuşdy we Türkmenistanda bolmagynyň ahyrynda «Tebigy Kuwwat» JBK-sy bilen bilelikde Aşgabatda jemgyýetçilik guramalarynyň wekilleri bilen maslahat guraldy.

---

Berkeli Ataýew.

---

2024-nji ýylyň 3-nji dekabrynda Merkezi Aziýa sebitleýin ekologiýa merkeziniň (CAREC) baş edarasynda Dolandyryjylar geňeşiniň (DG) we Jemgyýetçilik konsultatiw geňeşiniň (JKG) agzalarynyň açyk ýygnagy gibrid görnüşde geçirildi. Türkmenistanyň Orhus merkeziniň we «Tebigy Kuwwat» jemgyýetçilik birleşiginiň kärhanasynyň (JBK) wekilleri Berkeli Ataýew we Teýmur Alyýew gatnaşdylar. Duşuşykda JKG-iň Reglamentinyň / Düzgünnamanyň taslamasy hödürlendi we Şweýsariýanyň Ösüş we Hyzmatdaşlyk Guramasy (SDC) tarapyndan maliýeleşdirilýän CAREC-iň institusional ösüşi baradaky taslamanyň netijeleri diňlenildi. CAREC-iň işini gowulandyrmak we CAREC-ni has durnukly edýän täze halkara başlangyçlaryň / taslamalaryň HUB hökmünde öňe sürmek bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy.

Şol ýerde günortan CAREC DG-iň 58-nji ýygnagy geçirildi, şol ýerde ilkibaşdan Türkmenistanyň jemgyýetçiliginden Berkeli Ataýewi DG-ä dalaşgär hökmünde hödürlemek meselesine garadylar. Bir agyzdan kabul edilen karar bilen B.Ataýewiň dalaşgärligini goldadylar we ýakyn wagtda Dolandyryjylar geňeşi tarapyndan tassyklanar.

Şeýle hem, DG-niň käbir agzalarynyň agzalygyny ikinji möhlete uzaltmak we DG-niň beýleki agzalarynyň ikinji möhletiniň gutarmagy meselesi ara alnyp maslahatlaşyldy. DG-da missiýasyny tamamlanlara CAREC-iň ösüşine goşan goşandy üçin minnetdarlyk şahadatnamalary gowşuryldy.

Duşuşygyň jemleýji bölüminde CAREC-iň ýerine ýetiriji müdirinden we onuň ýurt direktorlaryndan 2024-nji ýylda ýerine ýetirilen işler barada hasabat eşidildi. Türkmenistandaky CAREC-iň Taslama Ofisiniň direktory Mergen Kepbanowyň çykyşy aýratyn ýatda galyjy boldy. Hususan-da, milli ofisi raýat jemgyýeti bilen aragatnaşyk ösdürmek üçin köp işler etdi.

---

Berkeli Ataýew.