Howanyň üýtgemegi meselelerinde jemgyýetiniň roluny güýçlendirmek boýunça maslahatlar tapgyry Aşgabatda tamamlandy

Aşgabat, 2026-njy ýylyň 14 we 16-njy marty — Türkmenistanyň paýtagty giň möçberli maslahatlar tapgyrynyň soňky nokady boldy. “Howanyň üýtgemegi şertlerinde jemgyýetiniň roluny güýçlendirmek” atly dört sany ýöriteleşdirilen maslahat “Hormat Ýoly” Hojalyk Jemgyýetiniň (Zenanlaryň Hojalyk Jemgyýeti – WES diýlip atlandyrylýar) ajaýyp ofislerinde geçirildi.

Bu duşuşyklar 2025-nji ýylyň oktýabr aýynda başlan we Mary, Turkmenabat, Daşoguz we Balkanabat şäherlerini öz içine alýan sebitleýin syýahatyň logiki dowamy boldy.

Aşgabat tapgyry dürli sosial toparlar bilen maksatly iş alyp barmakda özboluşlydy. Bu maslahatlaryň esasy maksady inkluziw çemeleşme we hemmeleriň sesini eşitmek boldy. Guraýjylar aşakdakylar üçin aýratyn sessiýalar geçirdiler:

• Zenanlar jemgyýeti;

• Ýaş liderler;

• Maýyplygy bolan adamlar;

• Jemgyýetçilik guramalarynyň wekilleri.

Bu çäreler Ýewropa Bileleşigi tarapyndan maliýeleşdirilýän taslamanyň çäginde, “Hormat Ýoly” HJ we GIZ Sebitleýin Maksatnama Ofisiniň “Merkezi Aziýada howanyň üýtgemegi bilen toplumlaýyn ýer dolandyryşy” atly taslamasynyň ýakyndan goldawy bilen “Tebigy Kuwwat” jemgyýetçilik birleşiginiň kärhanasy (JBK) tarapyndan gurnaldy.

Maslahatyň moderatory, “Tebigy Kuwwat” JBK-nyň direktory we Turkmenistandaky Orhus merkeziniň wekili Berkeli Ataýew gatnaşyjylary gutlap, olara wagtlary üçin minnetdarlyk bildirip we global ýylylyk döwründe ýurduň öňünde durýan kynçylyklara umumy syn berip, mejlisleri açdy.

Gün tertibi bilermenleriň ökde çykyşlary bilen doludy:

• Berkeli Ataýew “Global ýylylyk döwründe Türkmenistan” atly hasabaty hödürledi we soňraky ähli ara alyp maslahatlaşmalar üçin konteksti kesgitledi.

• Gaýtadan dikeldilýän energiýa boýunça hünärmen Meýlis Rejepow gaýtadan dikeldilýän energiýa pudagyny özgertmegiň antropogen täsirini we mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşdy.

• Zahira Begaliýewa (Gazagystan Respublikasynyň Zähmet we sosial gorag ministriniň geňeşçisi, ITeachMe gaznasynyň direktory) maýyp adamlaryň hukuklary baradaky Konwensiýanyň we howanyň üýtgemeginiň arasyndaky gatnaşyk barada wideo aragatnaşyk arkaly özboluşly çykyş etdi we ejiz toparlary goramagyň möhümdigini nygtady.

• Taslama müdiri Aýna Ataýewa ýaşlaryň we raýat jemgyýeti pudagynyň daşky gurşawyň gün tertibine işjeň gatnaşmagy baradaky tanyşdyryş bilen gatnaşyjylara ylham berdi.

• Gülnar Mergenowa, GIZ maksatnamasynyň amala aşarlýan “Merkezi Aziýada howanyň üýtgemegini göz öňünde tutup, toplumlaýyn ýer dolandyryşy” atly sebitleýin maksatnamanyň Türkmenistandaky geňeşçisi üýtgeýän howa şertlerinde tebigy serişdeleri netijeli dolandyrmak boýunça amaly pikirlerini paýlaşdy.

Zenanlaryň Hojalyk Jemgyýeti (WES) platformasy maksatly saýlanyldy: ol ekologiýada ykdysady we sosial taraplaryň dowamlylygyny we ähmiýetini alamatlandyrýar. Gatnaşyjylar diňe bir nazary bilimleri almak bilen çäklenmän, eýsem, Türkmenistanda raýat jemgyýetiniň sebitiň howanyň üýtgemegine durnuklylygyna täsir edip biljek anyk mehanizmlerini ara alyp maslahatlaşdylar.

“Raýat jemgyýetiniň roluny güýçlendirmek diňe bir şygar däl, eýsem ekosistemalarymyzyň dowam etmeginiň açarydyr. Suw ýetmezçiliginiň we çölleşmegiň artýan ýagdaýynda, diňe döwlet, halkara we jemgyýetçilik guramalarynyň, ýerli jemgyýetleriň, işewürçiligiň we işjeň raýatlaryň arasyndaky hakyky hyzmatdaşlyk arkaly howanyň üýtgemegine durnukly dolandyryş tejribelerini ornaşdyryp we tebigy serişdeleri geljekki nesiller üçin gorap saklap bileris” diýip, guramaçylar duşuşyklaryň jemleýji tapgyrynda bellediler.

Berkeli Ataýew.